Günün Haberleri   |   Giriş sayfam yap  |   Favorilere ekle   |   Künye   |   İletişim   |   Sitene haber ekle 22 Ekim 2019 Salı 
 
iga-2019-1
Unifree-2019
Ana Sayfa Havacılık Haberleri Röportaj Türkiye'den Dünyadan Videolar Seyahat Rotası
   
  Şeref Sezgin seref737@gmail.com  
HAVAYOLU MALİYET ANALİZİ
9 Ağustos 2017 Çarşamba

Maliyetler konulu son yazımızda büyük gövdeli IATA üyesi hava taşımacılığı firmalarındaki duruma bakacağız.

HAVAYOLU MALİYET ANALİZİ

IATA verilerine göre petrol fiyatlarının düşmesi en çok havayolu şirketlerine yaradı. IATA kimdir diye bir soru aklınıza gelirse (International Air Transport Association, Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği), sadece havayolu şirketlerinin üye olabildiği, uluslararası bir ticaret kuruluşudur. Kurumun merkezi Kanada'nın Montreal şehrindedir.

2004 yılında petrol varili 38,3 USD ortalama fiyatla satıldı. Dünya genelinde havayolu şirketlerinin operasyonel yakıt maliyetleri yüzde 17,3 olarak bilançolara yansımıştı. Dünya geneli havayolu şirketleri 65 milyar USD tutarında JetA1 yakıt kullanmıştı.

2012 yılında ise havacılıkta bilançolar altüst oldu. Petrol varili 111,8 USD ortalama fiyatla satıldı. Dünya genelinde havayolu şirketlerinin operasyonel yakıt maliyetleri yüzde 32,3 olarak bilançolara yansıdı. Dünya geneli havayolu şirketleri 228 milyar USD tutarında JetA1 yakıt kullanarak kırılması zor bir rekora imza attı.

2017 yılı IATA verileri açıklanmaya başladı. Petrolün 54 USD varil fiyatı ile devam etmesi planlanıyor. Bu veriler ile bilançolarda yakıt gideri yine 2004 yılındaki gibi yüzde 17,4 olacak gibi. Dünya genelinde de 129 milyar USD tutarında yakıt kullanılacak. (Kaynak: http://www.iata.org/publications/economics/Pages/industry-performance.aspx)

Pilot maliyetlerinin bilançolara yansıması:

Havayollarında pilot ve uçucu ekip maliyetleri, toplam bütçenin yüzde 8,5’luk kısmıdır. IATA verilerine göre havayolu pilotları ve yardımcı pilotlar için ortalama yıllık ücret 117.290 USD’dir. Bölgesel taşımacılık pilotları 60 bin 770 doların altında kazanırken, meslekte 15-20 yılını tamamlayan tecrübeli B777 ve A330 kaptan maaşlarının dünya ortalaması ise 187 bin 200 dolardır. (Max. ayda 100 saat uçarak )

Airbus A380 kaptan maaşı ise ortalama senede 300 bin USD civarıdır ve bu bedeli her ay 80 saat uçarak kazanmaktadırlar.

Fonksiyonel Maliyet Kategorileri:

- Uçak işletme giderleri

- Uçan uçaklarla ilişkili masraflar (Doğrudan İşletme Giderleri)

- Uçak bakım maliyetleri

- Uçaktan yolcu geliş gidiş transferi, iniş kalkış ücreti

- Trafik hizmeti maliyetleri

- Havalimanlarında yolcu, bagaj ve kargo işlemleri

- Yolcu servis masrafları

- Yemekler, uçuş görevlileri, uçak içi hizmetler

- Rezervasyon ve satış masrafları

- Havayolu rezervasyonları ve bilet gişesi, seyahat acentası komisyonları

- Aşağıdakiler dahil diğer masraflar:

- Reklam ve tanıtım giderleri

- Genel ve idari gider olarak sıralanabilir.

Bir ticari uçağı işletmenin maliyeti iki ana kategoriye ayrılabilir: Havadaki maliyet ve yer maliyeti. Havayolu maliyetleri, uçakları uçurmanın gerçek maliyetidir. Zemin maliyetleri, uçakların, motor bakımlarının yanı sıra havaalanı ve hangar masraflarıdır. Her ikisi de tipik olarak saatlik olarak ölçülür ve mil başına düşülür. Koltuk mili başına maliyet, bir yolcu bir mildeki uçuş maliyetidir ve işletme maliyetlerini ölçmek için kullanılır. Koltuk mili başına ortalama maliyet, düşük maliyetli taşıyıcılar için yaklaşık 7 ila 8 cent ve uluslararası firmalar için 11 ila 12 cent'tir.

Çeşitli hava yolu şirketlerinin 1 saat uçuş için maliyetlerini açıklandı.

Boeing 757: 8,383 USD

Boeing 767: 9,138 USD

Airbus 330 : 5,937 USD

Airbus A340-200: 14,000 USD

Airbus A340-400: 21,000 USD

Airbus A380: 29,000 USD

Boeing 747-400: 1 saat uçuş ortalama işletme maliyeti saatte 24.000 ila 27.000 dolardır. Her saat yaklaşık 15.374 dolar yakıt kullanır. Mil başına maliyeti ise 39,08 ila 43,97 dolardır.

Yeni bir Kongre Araştırma Hizmeti raporuna göre, 747-200B (VC-25A) olan Air Force One, saatte 179.750 USD’lik maliyetle çalışıyor.

En büyük yolcu jeti olan Airbus A380, saatte 26.000 ila 29.000 dolar arasında bir maliyetle 1 saat havada kalabiliyor. Bu zaman içinde yaklaşık 17.467 dolar yakıt harcıyor. 

Toplam uçuş maliyetlerini incelersek; üst seviye bir örnek ile başlayalım.

Qantas Airways şirketi Airbus A380 uçağı ile yaptığı bir uçuşun ayrıntılarını açıkladı.

Genel tipik maliyetlerin daha iyi anlaşılmasını sağlayacaktır. Sydney'den Los Angeles'a 14 saatte bir A380-800 uçuşunda havayolu harcamaları 305 bin 735 USD’dir.

484 koltuklu bu uçağa detaylı bakarsak;

11,414 dolar yiyecek ve içecek,

12,625 dolar personel ödemesi

37,157 dolar havaalanı vergileri ve navigasyon hizmetleri.

244,539 dolar. JetA1 yakıt bedeli.

Toplam uçuş maliyeti: 305,735 USD. (Bu maliyette işletmenin sabit giderleri yoktur)

Qantas Airways şirketinin Boeing 777-300ER uçağı ile yaptığı bir uçuşun ayrıntıları ise şöyle:

14 saatlik bir uçuş ve 361 yolcu ile hesaplanmış.

Los Angeles'a Sydney'den Boeing 777-300ER uçuşunda, havayolu toplam 190.422 dolar harcıyor.

9652 dolarlık yiyecek ve içecek,

9653 dolarlık personel ödemesi,

31,117 dolar havaalanı vergileri ve navigasyon hizmetleri

140 bin dolar yakıt kullandı.

Toplam maliyet: 190,422 USD

Delta Airlines şirketi Boeing 737-800'teki ortalama uçuş saat maliyetini 5.625 USD olarak açıkladı.

Uçak saatte 850 galon yakıyor. İki kokpitli mürettebat ve beş uçuş görevlisi saatte yaklaşık 500 dolara maloldu. Gövdedeki direkt bakım yaklaşık 220 USD, motorlar yaklaşık 130 USD ve bakım yükü yaklaşık 150 USD, toplamda 500 dolardır. Bu maliyetin yanı sıra 373 dolarlık amortisman ve 96 dolarlık uçak kiralama bedeli vardır.

American Airlines şirketi Boeing 737-800'de ortalama bir uçuş saatte 5308 dolar. Uçak saatte 850 galon yakıyor. İki kişilik bir kokpit mürettebatı ile birlikte beş uçuş görevlisi saatte 465 dolara mal oluyor. Gövdedeki direkt bakım yaklaşık 200 USD, motorlar yaklaşık 110 USD ve bakım yükü yaklaşık 135 USD, toplamda 315 USD’dir.

Delta Airlines MD-88'de ortalama bir uçuş saatte 5070 dolar. Uçak saatte 750 galon yakıyor. Aynı sayı iki kokpit mürettebatı ve üç uçuş görevlisi saatte 460 dolara maloldu. Gövdedeki direkt bakım yaklaşık 200 USD, motorlar yaklaşık 140 USD ve bakım yükü yaklaşık 140 USD, toplamda 480 USD'dir. Ayrıca bu maliyete ek olarak 247 dolarlık amortisman ve 216 dolarlık uçak kiralanması eklendi.

American Airlines MD-88'de ortalama bir uçuş saatte 4938.5 dolar. Uçak saatte 750 galon yakıyor. Aynı sayı iki kokpit mürettebatı ve üç uçuş görevlisi saatte 403 dolara mal oluyordu. Gövde üzerindeki doğrudan bakım yaklaşık 185 USD, motorlar yaklaşık 165 USD ve bakım yükü yaklaşık 240 USD, toplam 590 dolar.

Benim yaptığım hesaplama ile Türkiye içi 40 USD’nin altında satılan tüm biletler promosyon kapsamında. Daha ucuz biletler hiçbir hesaba tutmuyor, zarar yazıyor gibi gözüküyor.

Bölgesel uçaklarda koltuk sayısı ve maliyetler oldukça düşük.

Bombardier Dash 8-300 – 50 koltuklu ve 1 saat maliyeti 1564,40 USD.

ATR 42 – 42-50 koltuklu ve 1 saat maliyeti 1552,77 USD.

ATR 72, 68-75 koltuklu ve 1 saat uçuş maliyeti 2247 USD’dir.

Embraer ERJ 145—50 koltuklu ve 1 saat maliyeti 3503.70 USD.

Enteresan, güzel bir site var. Ülkelerdeki yakıt bedellerine göre her türlü uçağın saat maliyetini, sizin verdiğiniz veriler ile hesaplamaktadır.

http://www.freightmetrics.com.au/Air/AircraftOperatingCost/tabid/540/Default.aspx

Uçuş maliyetlerinin en önemli faktörü, uçak tiplerine ve şirket kurallarına göre belirlenen cost index verileri. Bu değer havayolu uçaklarında performans için kullanılır. İlerde detaylıca yazılabilecek önemli bir konu… Şimdilik biraz bahsedelim.

MALİYET ENDEKSİ (FMC COST INDEX)

Cost index (CI) ,değeri bir uçak operasyonunun zamana bağlı maliyetinin ve yakıt maliyetinin oranıdır. CI'nin değeri, yakıt masrafının zamana bağlı doğrudan işletme giderlerine kıyasla toplam seyahat maliyetine nispi etkilerini yansıtır.

Denklem formunda: CI = Zaman maliyeti ~ $ / hr / Yakıt maliyeti / lb

İzin verilen maliyet endeksleri aralığı her şirket için farklılık gösterir. Uçuş ekibi, şirket tarafından hesaplanan CI'yi MYK'nın kontrol ekran birimine (CDU) girer. FMC, ekonomi (ECON) tırmanışı, seyir ve iniş hızlarını hesaplamak için bu sayı ve diğer performans parametrelerini kullanır.

Tüm modeller için, CI için sıfır girildiğinde, maksimum menzilli hız ve minimum yolculuk sağlanır. Bu hız çizelgesi zaman maliyetini yok sayar.

Tam Aksine, CI için maksimum değer girilirse, MYK minimum zaman hız çizelgesini kullanır. Bu hız çizelgesi maksimum uçuş hızını öncelikli alır ve yakıt maliyetini yok sayar.

http://www.boeing.com/commercial/aeromagazine/articles/qtr_2_07/article_05_1.html

MALİYET ENDEKSİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER

ZAMAN MALİYETİ

Zaman söz konusu olduğunda, havayolu zamanı en aza indirgemek için daha büyük bir CI kullanmayı seçebilir. Çoğu masrafın sabitlendiği durumda, havayolu şirketi öncelikle yakıt maliyetini arttırarak uçuş sürelerini kısaltabilir.

YAKIT MALİYETİ

Yakıt maliyeti CI oranı şirket kuralları ile oluşur. Örneğin Norwegian havayolları Boeing 737-800 uçağında Cost index değeri 12 ile uçmaktadır. Oslo-Tromso uçuşunu 30,000 feet ve CI: 12 ile 120 dakikada 0,68 M. ile uçar ise şirket için ekonomi sayılır. Aynı uçuşu 90 dakikada tamamlaması için Cost index değerini 55’e yükseltmesi ve seyir süratinin 0,80 M. sürat ve 40,000 feet’e tırmanması gerekecektir. Bu iki uçuş arasında 15 dakika erken gelmesi uçuş saatini azaltacaktır. Fakat 600 kg. fazla yakıt yakmasına sebep olacaktır. Bu ayrımı şirket kendisi belirler ve pilot buna uyar. Motorların aşırı zorlanmasının maliyeti çok yüksek bedeller olacağı için hesaplama karmaşık hale gelebilir. Havayolları bu değerleri uzun araştırmalar sonucu belirler ve uygular.

Norwegian havayolları, Oslo-Tromso hattında cost indexini 1 yıl 55 değeri ile uçar ise hesaplamalarda, her seferde 15 dakika az uçacaktır fakat 1 yılda 5 milyon USD fazla yakıt bedeli ödeyecektir.

ÖZET

CI, işletme maliyetlerini yönetmek için son derece yararlı bir yol olabilir. CI hem yakıt hem de yakıtsız maliyetlerin bir fonksiyonudur, çünkü en büyük fayda sağlamak için yakıt tüketimini uygun bir şekilde kullanmak önemlidir. Uygun kullanım her havayoluna ve belki de her uçuş için değişir. Boeing Flight Operations Engineering, havayollarının uçuş operasyon departmanlarına, rotalarındaki maliyetleri en aza indirgemelerini sağlayacak doğru bir CI hesaplamasına yardımcı olur.

Bazı hava yolu şirketlerinin kullandıkları Cost Index değerleri:

http://www.jonfly.com/cost-index

Kaynak:

https://www.aopa.org/

https://www.faa.gov/

https://www.easa.europa.eu/

http://www.iata.org/Pages/default.aspx


E-posta   Facebook   Twitter     Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR    Toplam 20 yorum var, 10 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.
 

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
 
   
 
Talay DERİN
2 Ekim 2019 Çarşamba 17:56
Ben PPL. lşsansslı pılotum. ve bu konuyu çok merak ediyordum. bu aalenizle hiç olmazsa. genell . birbilgi sahibi ldugum gibi. Havayoku şirketlerinin Cİ konusunda yardım aldkları Boeing Fliğt. Operations Enneerin'de öğrenmiş oldum. Çok tesekkür eder saygılarımı sunarım...
Katılıyorum  Katılmıyorum  
Puan verilmemiş
Sadik
8 Temmuz 2019 Pazartesi 21:26
Şeref bey turboprop ucaklarin saatlik ucus maliyeti biraz fazla geldi. Burdan bakinca tamam digerlerinden ucuz ama turboproplar jetlere oranla ayni mesafede daha fazla saat havada kaliyor. O zaman ucus maliyetinin avantaji kalmiyor. Oysaki turboproplar daha az maliyetli oldugu soylenir
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
KADİR BAYRAK
29 Kasım 2017 Çarşamba 23:04
MRB. KÜÇÜK ANADOLU ŞEHİRLERİNE YAPILABİLECEK KÜÇÜK UÇAKLARIN İNEBİLECEĞİ HAVAALANLARI ÇOK MU MALİYETLİ? BU KÜÇÜK HAVAALANLARI TAHMİNİ VE YAKLAŞIK KAÇ TL YE MAL OLUR ACABA? YAPILAMAZ MI? ÖRNEĞİN MARMARİS; SLM VE SAYGILAR...
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%67 %33
Havacı
18 Ağustos 2017 Cuma 19:23
Seref bey yeni yazınızı merak ile bekliyorum. Saygılar.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
YAVUZ R.
14 Ağustos 2017 Pazartesi 17:13
Olay budur, merak ettiğim herşey var. Kaleminize sağlık kardeşim.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
Havacılık Sitesi Budur
14 Ağustos 2017 Pazartesi 16:55
Gerçek Havacılık Sitesi budur arkadaşlar. Şeref bey çok teşekkürler. Hergün Airkule'de bugün ne var diye bakmak beni heyecanlandırıyor. Heryerde yazılan çizilen haberlerin dışında, farklı bir bakış açısı sunuyorsunuz. Gençler için büyük nimet. Eskilerde fikir jimnastiği oluyor.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
Havacılık adına
11 Ağustos 2017 Cuma 16:36
Şeref Bey, yazılarınızın takipçisi olduk. Çok güzel bilgiler aktarıyorsunuz. Elinize sağlık. Başarılar.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
GOKSEL T.K
11 Ağustos 2017 Cuma 09:27
Detaylar gayet güzel. Keyifli makale. Havacılık sitesi budur. Birşeyler öğrenmek için Airkule.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
Sonmez H
9 Ağustos 2017 Çarşamba 13:12
Güzel yazı harika
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
HY Teknik
9 Ağustos 2017 Çarşamba 12:44
Değerli bir yazı. Elinize sağlık. Teşekkürler.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
%100
 
FACEBOOK YORUM Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
 
 
 
KÜRESEL HAVACILIK VE GERİ DÖNÜŞÜM
 
İbrahim Köktener
 
 
MÜZECİLİK VE HAVACILIK MÜZELERİMİZ
 
Osman Gazi Baykal
 
 
UCUZ HAYATLAR
 
Faruk Sayılır
 
 
EŞCİNSEL UÇUŞ EKİPLERİ
 
Prof. Dr. Muzaffer Çetingüç
 
 
ACT KAZASI
 
Engin Aksüt
 
 
KUŞLAR VE ÇÖZÜM ARAYIŞLARI
 
Şeref Sezgin
 
 
TAVAN FİYAT SADECE BİR PRENSİP ANLAŞMASIDIR
 
Tuğba İncel
 
 
EYLEM NEDEN AÇILIŞA YAKIN TARİHTE BAŞLADI
 
Cem Gök
  SON YORUMLAR
  ÇOK OKUNANLAR
  FOTO GALERİ
FOTOĞRAFLARLA ''BÜYÜK GÖÇ''

FOTOĞRAFLARLA ''BÜYÜK GÖÇ''

  VİDEO GALERİ
3. PİST ÇALIŞMASI HIZLA SÜRÜYOR

3. PİST ÇALIŞMASI HIZLA SÜRÜYOR

  GÜNÜN MANŞETLERİ
 
İSTANBUL HAVALİMANI KIŞA HAZIR
FLEXJET'TEN DEV SİPARİŞ
SKYHAWK TEHLİKE ATLATTI
İŞTE BOMBARDIER'İN YENİ JETİ G700
BOEING 777'DE MOTOR ARIZASI
UÇAK YOLA DÜŞTÜ
EŞÇİNSEL UÇUŞ EKİPLERİ
BELEDİYEDEN SATILIK HELİKOPTER
İSG SIFIR ATIK PROJESİNDE
HAVACILIK PROFESYONELLERİ DUBAİ'DE BULUŞTU
 
  UÇUŞ BİLGİLERİ
İç Hatlar Dış Hatlar
Geliş Gidiş Geliş Gidiş
  İstanbul Atatürk
  İstanbul S. Gökçen
  Ankara
  Antalya
  HAVA DURUMU
  İstanbul
Salı Çarşamba Perşembe
16 / 20 °C 15 / 20 °C 14 / 21 °C
  ARŞİV
 
   
 
 
UNUTMAYACAĞIZ...
 
Onur Güntürkün
 
 
UNUTMAYACAĞIZ…
 
Ünal Başusta
 

  •Künye
  •İletişim
  •Havacılık Haberleri
  •Röportaj
  •Türkiye'den
  •Dünyadan
  •Seyahat Rotası
  •Havacılık
  •Uçuş Eğitim
  •Havalimanları
  •Göklere Veda
  •Havacılık Emekçileri
  •Havacılık
  •Reklam Videoları
  •Röportaj
  •Video Haber
  •ödül
  •İGA
  •Airbus
  •pegasus
  •Sunexpress