iga-2023-2
Airkule
Unifree-2019
HAVACILIK HABERLERİ RÖPORTAJ TÜRKİYE'DEN DÜNYADAN VİDEOLAR SEYAHAT ROTASI
Pegasus-2024
   
  Osman Gazi Baykal [email protected]   
ŞİŞME UÇAK (Inflatoplane)
26 Eylül 2023 Salı

Goodyear şirketler grubunun bünyesindeki Goodyear Aircraft Company, 1950’den beri ABD Ordusu için düşman topraklarında ve zor durumdaki pilotlara rahatlıkla ulaştırılabilecek, çok küçük ama yine de uçabilen bir uçak geliştirme çabalarına girişmişti. Bunu başarmak için Inflatoplane adıyla bir program başlatmıştı. Aslında bu düşünce, ilk kez 1931’de Taylor McDaniel tarafından “şişirilebilir planör” fikriyle ortaya çıkmıştı. Kimya teknolojilerindeki gelişme ve yenilikler, bu girişimi ancak uygulanabilir kılmıştı.

1956’ya gelindiğinde şirket, bünyesindeki sıcak hava balonuyla zeplinin üretim bilgi ve teknolojilerinden yararlanarak dünyada kendi türünün ilk deneysel uçağını geliştirip, Şubat’ın 17’sinde test uçuşuna çıkarmıştı.

Uçağın dışı “Airmat” denilen oldukça yenilikçi bir maddeden oluşuyordu: Özel naylon ağ ile birbirine bitiştirilmiş farklı niteliklerde iki ayrı kauçuk tabakaydı. Motordan alınan havayla uçuş için bu airmat şişerek gerekli sertliği sağlarken, havayla karşılaştığında içinde biriken suyu da dışarı atıyordu. Uçağın motorundan sürekli sağlanan hava, uçağın tüm çevresi boyunca özel kanallardan dolaşarak onun aerodinamik formunu da koruyordu.

Airmat’ın yapısal özelliği, Inflatoplane’ne çarpan başta mermi olmak üzere benzer maddelerin delmesine karşı kısmen esneklik ve dayanıklılık sağlamıştı. Örneğin altı adet 30 kalibrelik mermi deliğine karşın uçuşunu sürdürebilmekteydi. Ayrıca gövde, iniş takımı ve pilot koltuğu, uçuş istikrarını arttırmak için daha da güçlendirilmişti.

Goodyear GA-447 uçuşta

Inflatoplane tamamen sönük durumunda motoru, kullanma kılavuzu, şişirme pompasıyla birlikte paketlenmiş olarak 1.25m³’lük bir kutuya sığabiliyordu. Kamyon, jeep römorku veya uçakla taşınabilecek kadar küçüktü. Özellikle proje geliştirilirken, düşman bölgesinde paraşütle atlayan uçuculara bir şekilde ulaştırılarak, dost arazisine uçarak kaçmalarına yardımcı olması düşünülmüştü. Inflatoplane, bir araba lastiğinden daha az bir hava basıncıyla yaklaşık beş dakikada şişirilebilme özelliğine de sahipti.

Goodyear Aircraft Co. Inflatoplane’in iki versiyonunu tasarlamıştı. İlk modeli GA-468 tek kişilik ve 40 beygir gücündeki motorunu pilot elle çalıştırıyordu. 6.1m uzunluğunda, tam şişince kanat açıklığı 6.7 metre idi. Boş ağırlığı 102 kg, olup maksimum 108.8 kg yük (pilot ağırlığı ve yakıt yükü) taşırken, maksimum kalkış ağırlığı 249 kg idi.

Maksimum 20 galon≈ 75.7 litre yakıt yükü ile 6.5 saat havada kalabilirken, ortalama hava koşullarında 627 km’lik menzilinin yanısıra, maksimum hızı 72mph≈ 115 km/sa ve 10.000’≈3.048 metre tavanı vardı.

Kalkış için 250’≈ 76.2 metre toprak veya çim düz alan, eğer havalandıktan sonra 50’≈ 15.4 metrelik mania temizleyecekse 575’≈ 175.2 metrelik düz alana ihtiyacı vardı. İniş mesafesi, aynı tür zeminlere 350’≈ 107 metre idi.

Test uçuşlarında şirket bu modeli, GA-468 yerine GA-467 kod numarasıyla kullanmıştı...

Goodyear GA-447 inişte

Diğer model GA-466 olup iki kişilikti. Şişirilme süresi altı dakika tutarken boyu biraz daha küçük 5.5 metre, kanat açıklığı biraz daha büyük 8.5 metreydi. GA-466 sadece 18galon≈ 68.1 litre yakıt taşıyabiliyorken, motorunun gücü 60 beygirdi. Maksimum hızı 70mph≈ 112.6 km/sa olup, maksimum kalkış ağırlığı 335.6 kg idi. Yerden kesildikten sonra 50’≈ 15.4 metrelik bir engeli aşması gerekirse 745’≈ 227.1 metrelik bir düz alana ihtiyacı vardı.

Baştan beri askeri yetkililer Inflatoplane programına hiç olumlu yaklaşmamışlardı: Ne var ki, lobi faaliyetleri sonucu yoğun politik dayatmalarla projeyi incelemişlerdi. Askeri heyet, birçok olumsuzluk belirtirken en önemli noktalar olarak motor arızasında uçağın sönmesi ve ayrıca pilotun düşman arazisinden kaçabilmesi için Inflatoplane’in yeterince hızlı olmadığını öne sürmüşlerdi.

Inflatoplane programını sorgulayan iki kaza gerçekleşmişti. İlki Nisan 1959’da uçuşta kanadın biri sönünce pervaneye çarpmış ve fabrikanın test pilotu, uçak nehre düşmeden önce paraşütle atlayarak kurtulmuştu.

İkinci kaza ABD ordusundan Pilot Teğmen Malcolm Wallace’ın başına gelmişti. Eğitim uçuşunda, kanadın altındaki kontrol kumanda kablosu gevşemiş, makarasından kurtulmuş, ardından yuvasına sıkışarak kanatların sönmesine neden olmuştu. Bu esnada kanattan kopan alüminyum bir parça, pilotun kafasına çarpmıştı. 700’≈ 213.3 metre yükseklikte gerçekleşen kazadan pilotun paraşütle atlayıp kurtulma şansı olmamıştı.

Bu iki kazadan sonra ordu projeyi iptal etmişti.  Goodyear Aircraft Co. 1962’nin sonuna kadar toplam 12 adet Inflatoplane üretmişti. Sönmeler, çökmelere rağmen şirket programı 1973’e kadar sürdürmüş ama seri üretime geçmemişti. Halen ABD’de iki ayrı müzede örnek Inflatoplane’ler sergilenmektedir.

Başvurulan Kaynaklar:

*www.thisdayinaviation.com

*www.smithsonianmag.com

*www.britanicca.com

*www.wikipedia.org

*https://aeroweb.info

*The World’s Worst Aircraft: Form Pioneering Failures to Multimillion dollar Disasters (Jim Winchester – Amber book, 2005)

*Summary: Report of the Development of one place Inflatoplane (Goodyear – 1957, PDF)


E-posta   Facebook   Twitter     Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR    Toplam 3 yorum var, 3 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.
 

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
 
   
 
Tarihçi
6 Ekim 2023 Cuma 08:58
Şişme uçak araştırmaları sürerken Türkiye'de siyasiler uçak üretim faaliyetlerini durdurmakla meşguldü.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
Puan verilmemiş
Veteran
1 Ekim 2023 Pazar 15:02
Akim kalmış ilginç proje. Aktaranların emeğine sağlık.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
Puan verilmemiş
Ali Akdeniz
27 Eylül 2023 Çarşamba 12:40
Hiç duymamıştım. Güzel bir araştırma, teşekkürler.
Katılıyorum  Katılmıyorum  
Puan verilmemiş
 
FACEBOOK YORUM Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
Osman Gazi Baykal
II. DÜNYA SAVAŞINDA HAVACILIKLA İLGİLİ BAZI DETAYLAR
Osman Gazi Baykal
Prof. Dr. Muzaffer Çetingüç
2023 YILININ ŞÖVALYE PİLOTLARI
Prof. Dr. Muzaffer Çetingüç
Engin Aksüt
SABİHA GÖKÇEN’İN YENİ PİSTİNDEKİ KOT FARKI
Engin Aksüt
İbrahim Köktener
MADALYONUN ÖTEKİ YÜZÜ
İbrahim Köktener
Tuğba İncel
GERMANWINGS KAZASI DAVASI SÜRÜYOR
Tuğba İncel
Faruk Sayılır
UCUZ HAYATLAR
Faruk Sayılır
digitaldalga
ÇOK OKUNANLAR
  FOTO GALERİ
SİNGAPUR AIRSHOW-2020

SİNGAPUR AIRSHOW-2020

  VİDEO GALERİ
ENGELLERİN AŞILDIĞI HAVALİMANI

ENGELLERİN AŞILDIĞI HAVALİMANI

  GÜNÜN MANŞETLERİ
 
UZAY YÜRÜYÜŞÜ GERÇEKLEŞTİ
KURALDIŞI YOLCULARA GÖZALTI
THY 'KIRMIZI'YI TANITTI
HAVACILIĞA DAİR KARELER
EMIRATES ÇİFTLİK SATIN ALDI
DENEME UÇUŞU YAPILDI
HAVALİMANINDA ‘DINOBUS' FARKI
VİZESİZ VE EKONOMİK ROTALAR
İGA'DAN ÖNEMLİ 'EĞİTİM' ADIMI
HAVA ULAŞIMINA 'SİS' ENGELİ
 
  UÇUŞ BİLGİLERİ
İç Hatlar Dış Hatlar
Geliş Gidiş Geliş Gidiş
  İstanbul Havalimanı
  Sabiha Gökçen
  Ankara
  Antalya
  HAVA DURUMU
  İstanbul
Pazar Pazartesi Salı
8 / 12 °C 8 / 14 °C 11 / 13 °C
  ARŞİV
 
   
 
 
UNUTMAYACAĞIZ...
 
Onur Güntürkün
 
 
UNUTMAYACAĞIZ…
 
Ünal Başusta

  •Künye
  •İletişim
  •Havacılık Haberleri
  •Röportaj
  •Türkiye'den
  •Dünyadan
  •Seyahat Rotası
  •Havacılık
  •Uçuş Eğitim
  •Havalimanları
  •Göklere Veda
  •Havacılık Emekçileri
  •Havacılık
  •Reklam Videoları
  •Röportaj
  •Video Haber
  •Airbus
  •test
  •kriz
  •Sunexpress
  •karantina